FedEx İsrail'i destekliyor mu?

FedEx Express, İsrailli Flying Cargo Group'un uluslararası ekspres taşımacılık işini (FC Express Ltd.) satın aldı; anlaşma 15 Ocak 2019'da duyuruldu ve İsrail Rekabet Kurumu'nun birleşmeyi 20 Şubat 2019'da onaylamasının ardından aynı yıl içinde tamamlandı. Bu satın alma, yaklaşık otuz yıllık acente temelli hizmeti — Flying Cargo 1990'dan beri FedEx'i İsrail'de temsil ediyordu — İsrail'de doğrudan FedEx'e ait ve onun işlettiği bir işe dönüştürdü. Satın alma bedeli açıklanmadı.

FedEx Express Israel, İsrail'in kuzeyindeki Kiryat Ata sanayi bölgesinde, 36 milyon şekel (Bank of Israel'in 21 Şubat 2022 tarihli 3,21 şekel/dolar kuruna göre yaklaşık 11,2 milyon dolar) yatırımla kurulan yeni bir operasyon merkezi açtı. Globes haberi 21 Şubat 2022'de, ICE 22 Şubat'ta, mynet Krayot ise 23 Şubat'ta yayımladı. Yaklaşık 3.000 metrekarelik tesis, FedEx'in o zamana kadar bölgede işlettiği merkezin yerini aldı; onlarca çalışan istihdam ediyor ve haftada on binlerce koli işliyor — bu, FedEx Express'in İsrail'deki toplam faaliyetinin yaklaşık %30'u — ve şirketin kuzeydeki operasyonlarını, müşteri hizmetlerini ve müşteri portföy yönetimi ekiplerini tek bir yerde birleştiriyor. ICE ve mynet, tesisi, şirketin 2021'de Ben Gurion Havalimanı'ndaki kompleksinde başka bir operasyonel tesis açmasının ardından FedEx'in İsrail'deki en yeni yatırımı olarak nitelendirdi; Globes ise bunu tersinden kurdu ve yeni merkezin, o Ben Gurion tesisi de dahil olmak üzere FedEx'in İsrail'deki önceki yatırımlarına eklendiğini yazdı. FedEx Express Israel genel müdürü Miriam Tzur, açılışın en yeni teknolojiyle birlikte şirkete “hızla önemli bir teknoloji ve sanayi merkezi olarak gelişen kuzey İsrail'de daha da güçlü bir varlık” kazandırdığını söyledi. Bu, FedEx'in kendi parasını kendi ticari ağına harcamasıdır — İsrail'deki işine bir yatırım; bağış, yardım ya da bir destek açıklaması değil.

FedEx, 7 Ekim Hamas saldırısının ardından 9 Ekim 2023'te İsrail'e ve İsrail'den uluslararası hava kargo hizmetini askıya aldı, ardından 10 Ekim'de İsrail'e yönelik uluslararası giriş-çıkış operasyonlarının yeniden başlayacağını duyurdu; şirketin bir hizmet uyarısı, hizmetin 12 Ekim itibarıyla tam olarak yeniden sağlandığını doğruladı. FreightWaves'in 17 Ekim 2023 tarihli haberine göre FedEx ve UPS, o tarihe kadar kendi kargo uçaklarını İsrail'in dışında tutmuş — bunun yerine ticari yolcu uçuşlarına ve üçüncü taraf taşıyıcılara güvenmiş — bağımsız işletmeci Global Crossing Airlines ise kendi uçağıyla Tel Aviv'e uçmaya devam eden az sayıdaki taşıyıcıdan biri olmuştu; FreightWaves aynı habere sonradan eklediği bir notta FedEx'in Atina–Tel Aviv arasında kendi Boeing 757-200'üyle sessizce uçuşlara başladığını, Flightradar24'e göre 17 Ekim'den beri en az iki sefer yaptığını bildirdi.

FedEx, İsrail'in İran'a saldırılarını başlattığı gün olan 13 Haziran 2025'te İsrail'e ve İsrail'den ithalat ve ihracat hizmetlerini kısmen askıya aldı; 24 Haziran'da yürürlüğe giren ateşkesin ardından İsrail hava sahası yeniden açılınca, 27 Haziran 2025 Cuma günü “İsrail'e ve İsrail'den tüm ithalat ve ihracat ekspres hizmetleri tamamen yeniden başladı” duyurusunu yaptı. 26 Haziran 2025 tarihi tek bir yayına dayanıyor. ICE, FedEx Israel genel müdürü Miriam Tzur'un, “İsrail hava sahasının kapalı olduğu zorlu iki haftalık dönemin” ardından İsrail'e ve İsrail'den tüm ekspres ithalat ve ihracat hizmetlerinin 26 Haziran itibarıyla tamamen yeniden başladığını söylediği açıklamasını aktardı. Dönüşü 27 Haziran 2025'te haberleştiren diğer İbranice yayınlardan TheMarker'ın spotu aynı açıklamanın başka bir parçasını taşıyor — “ekip üyelerimizin güvenliğini korumayı en yüksek hedef olarak belirledik” — giriş paragrafı ise yalnızca FedEx'in “bugün (Cuma)” tam faaliyete döndüğünü duyurduğunu yazıyor; tarih yok, Tzur alıntısı yok. Israel Hayom ise ikisini de taşımıyor, onun yerine şirketin personelinin güvenliğini korumak için son iki hafta İsrail'deki faaliyetini azalttığına dair ayrı bir açıklamasını aktarıyor. Şirket ayrıca “İsrailli işletmeleri bağlantıda ve sorunsuz çalışır durumda tutan güvenilir, dayanıklı hizmeti sunma” taahhüdünü sürdürdüğünü belirtti — bu, kendi ticari hizmetinin sürekliliğine dair bir açıklamadır, siyasi bir destek beyanı değildir. Burada belgelenen şey FedEx'in kendi ücretli ağını yeniden işletmesidir; bağış, yardım veya kamuya açık destek beyanı içermez.

21 Nisan 2026 Salı günü, anti-siyonist bir kampanya grubu olan Fransız Yahudi Barış Birliği (UJFP), FedEx'in Fransız yan kuruluşu FedEx Express FR aleyhine — FedEx Corporation aleyhine değil — Fransa'nın ulusal terörle mücadele savcılığına (PNAT) cezai şikâyette bulundu; şikâyet, savaş uçakları için temel parçaların ABD'den Fransa üzerinden İsrail'e taşınması, yönlendirilmesi ve teslimini “savaş suçlarına suç ortağlığı, insanlığa karşı suçlara suç ortağlığı ve soykırıma suç ortağlığı” olarak niteliyor. AFP'nin gördüğünü söylediği şikâyet, Filistin yanlısı kampanya gruplarının bir raporuna dayanıyor (AFP Urgence Palestine'i anıyor; Middle East Eye ayrıca People's Embargo for Palestine'i anıyor). Rapor, Nisan 2025 başı ile Ekim 2025 sonu arasında Roissy-Charles-de-Gaulle havalimanından transit geçen 117 sevkiyatı listeliyor; bunlardan 22'si doğrudan İsrail'e gitmiş, üçü Fransa'da kayıtlı FedEx uçaklarıyla taşınmış. Şıkâyetçilere göre parçalar, İsrail hava kuvvetlerinin Gazze üzerinde uçurduğu F-35'lerin bakım ve onarımında kullanıldı ve FedEx taşıdığı şeyi “bilmek zorundaydı”; bunlar onların iddialarıdır ve mahkemede sınanmamıştır. FedEx France iddiaları reddediyor ve AFP'ye şunu söyledi: “Uluslararası silah veya mühimmat teslimi yapmıyoruz.” AFP ayrıca Belçika federal savcılığının, 20 Haziran 2025'te Liège havalimanından transit geçen sevkiyatlardan biri hakkında soruşturma açtığını doğruladığını bildirdi.

Amnesty International, 3 Haziran 2026'da, Belçika'nın Wallonia bölgesindeki Liège savcılığına FedEx Belgium — şirketin Belçika yan kuruluşu — aleyhine Vredesactie, Ligue des droits humains ve Coordination nationale d'action pour la paix et la démocratie tarafından yapılan cezai şikâyete katıldığını duyurdu. Şikâyet, aralarında F-35 savaş uçağı parçalarının da bulunduğu silahların, Belçika yasasının gerektirdiği Walloon transit lisansı alınmadan transit geçirildiğini ileri sürüyor; Amnesty'ye göre bu bir suçtur. Amnesty, FedEx'in kendi web sitesindeki bilgilere göre, ABD Uluslararası Silah Ticareti Yönetmeliği'ne (ITAR) tabi bir sevkiyatın Ekim 2024'te Utah'taki Hill Hava Üssü'nden İsrail'deki Nevatim askeri hava üssüne taşındığını; Haziran 2025'te FedEx'in, 12 günlük İsrail-İran savaşı sırasında İsrail hava sahası kapalı olduğu için “bazı FedEx uçuş güzergâhlarının operasyonel nedenlerle kısa sürede yeniden düzenlendiğini” ve böylece “ITAR'a tabi bazı malların istem dışı Liège'den geçmiş olabileceğini” belirttiğini; kargonun Liège havalimanında boşaltılıp karayoluyla Almanya'daki Köln havalimanına götürüldüğünü ve oradan İsrail'e devam ettiğini aktarıyor. Belçika federal savcılığında açılmış ayrı bir adli soruşturma da sürüyor. FedEx Belgium, Amnesty'ye şunu bildirdi: “FedEx yürürlükteki yasa ve düzenlemelere uymaya kararlıdır. Uluslararası silah veya mühimmat sevkiyatı yapmıyoruz ve bu tür sevkiyatları önlemek için sıkı tarama prosedürleri uyguluyoruz.” İddialar mahkemede sınanmamıştır.